Kategori: Makaleler

Bilim Bir Din Mi? Giriş: O Gün Akşam Bazen geceyi beklemek, her şeyden daha fazla anlamlı olur. O gece de öyleydi. Kayseri’nin serin havası, odamın penceresinden içeri süzüldü. Ekranda beliren tartışmalar, bilimsel dergiler, günlük tutmaya başladığım günden beri kafamı en çok meşgul eden konuya ışık tutuyordu: Bilim bir din mi? O gün, bir arkadaşımın mesajı üzerine bir süredir zihnimde dönüp duran bu soruyu daha da derinlemesine düşündüm. Cevapları hep aradım, hep bir cevap bekledim, ama sanki sorular çoğaldıkça, cevaplar kayboluyordu. Bilimin kutsallığı, bilimin yanlışsız olması gerektiği düşüncesi, beni bir hayal kırıklığına sürüklüyordu. Ve o gece, Kayseri’nin soğuk rüzgarları arasında, kafamda…

Ağacın Neye İhtiyacı Vardır? Küresel ve Yerel Bir Bakış Ağaçlar… Doğanın bel kemiği, yaşamın kaynağı, gezegenin oksijen fabrikaları. Her biri, yaşadıkları ortamda ekosistemler için bir denge unsuru iken, aynı zamanda insanlar için de vazgeçilmez bir kaynak. Peki, ağacın neye ihtiyacı vardır? Bu soruya sadece biyolojik bir bakış açısıyla değil, kültürel ve toplumsal açıdan da yanıt arayalım. Bursa’da yaşarken, dünyanın dört bir yanını da takip eden biri olarak, hem yerel hem de küresel perspektiften bu soruyu ele almak oldukça ilginç. Ağaçların Temel İhtiyaçları: Su, Toprak ve Işık Hadi basit bir şekilde başlayalım. Ağaçlar da tıpkı diğer canlılar gibi bazı temel ihtiyaçlara…

Afak Glokom Nedir? Bir Hikaye Üzerinden Anlatım Gözlerimiz, dünyayı görmemizi sağlayan en değerli organlarımızdan. Ama bu basit gerçek, çoğu zaman göz sağlığımıza gereken önemi vermemize engel oluyor. Birçok göz hastalığı, başta belirti vermediği için fark edilmiyor. Ancak bazen bir şeyler ters gitmeye başlıyor ve iş işten geçmeden önce göz doktoruna gitmek, hayat kurtarıcı olabiliyor. İşte, bir gün tesadüf eseri fark ettiğim Afak Glokom’dan da tam böyle bir şekilde haberdar oldum. Hem korkutucu, hem de önemli bir deneyim oldu. Dilerseniz, bu yazıda hem Afak Glokom nedir, hem de kendi göz sağlığına nasıl dikkat etmeniz gerektiği üzerine biraz sohbet edelim. Afak Glokom’un…

1 kW Elektrik Ne Kadar Yakar? İşte O Sorunun Cevabı, Ama Biraz da Mizah! Herkese merhaba! Bugün, elektrik faturalarına gözümüzü dikip bakarak düşündüğümüz o meşhur soruya değineceğiz: “1 kW elektrik ne kadar yakar?” Hadi, biraz kafa karıştırıcı ama eğlenceli bir şekilde bakalım. Çünkü bu soruya verdiğimiz cevabın ardından, hayatın sırlarını çözmeye başlayabiliriz (ya da belki sadece faturayı ödemeyi ertelemenin rahatlığını hissedebiliriz). Benim gibi İzmir’de yaşayan bir genç için elektrik kullanımı büyük bir mesele. Hava sıcak, klima çalışıyor, bilgisayar başında saatlerce vakit geçiriyoruz, bir de internet hızında sıkıntı varsa o işin içinden çıkılmaz hâle geliyor. Ama o günlerde bir de elektrik…

Saç Boyanır mı? Bir Mühendis ve İnsan Bakış Açısıyla Değerlendirme Saçlarımız, kimliğimizi dışarıya yansıtan en belirgin unsurlardan biri. Saç rengi değiştirmek, kişisel bir tercih olmanın ötesine geçip bazen bir ihtiyaç haline gelebiliyor. Ancak, saç boyamak konusunda genellikle karşılaşılan bir soru var: 1 gün arayla saç boyanır mı? Bu soruya cevap vermeden önce, bir mühendis ve sosyal bilimlere meraklı bir insan olarak farklı bakış açılarını ve uzman görüşlerini derleyip, içimdeki mühendisle içimdeki insanın bakış açılarını harmanlayarak konuya derinlemesine bir inceleme getireceğim. İçimdeki Mühendis: Saçın Kimyası ve Kimyasal Reaksiyonlar İlk olarak, bu soruya bilimsel bir açıdan yaklaşmak gerekiyor. Saç boyası, kimyasal bileşenlerden…

GPT-4 mü GPT-4o mu? Hangi Yapay Zeka Gerçekten Daha İyi? Yapay zeka dünyasında bazen kendimizi gerçekten karışmış bir şekilde bulabiliyoruz. Örneğin, geçtiğimiz günlerde arkadaşlarımla bir kafede sohbet ederken, birdenbire “GPT-4 mü GPT-4o mu?” sorusu gündeme geldi. Kimse kesin bir cevaba sahip değildi, ama hepimizin kafasında bir soru işareti vardı. Aslında, bu soruya en doğru yanıtı bulabilmek için biraz geçmişe gitmek, bir iki araştırma yapmak ve elbette kişisel gözlemlerimi de paylaşmak gerek. GPT-4 ve GPT-4o: Başlangıç Noktası Bildiğiniz gibi, teknoloji hızla ilerliyor. Eğer 2010’larda teknolojiye dair konuşmalar yapıyorsanız, en yaygın ifadelerden biri “Yapay Zeka” idi. Ama son yıllarda, bu yapay zeka…

Asansör Kaç Yaşında? Asansör… Her gün bir şekilde kullandığımız, varlığını çoğu zaman fark etmediğimiz ama aslında hayatımızı çok kolaylaştıran bir icat. Kimse bu basit ama etkili makinelerin kaç yaşında olduğunu düşünmez, değil mi? Ama ben, ekonomi okumuş, veriyle uğraşmayı seven bir genç olarak, bu tür “sıradan” soruları bazen merak ederim. Bugün, tam da o sorunun cevabını araştırmak istiyorum: Asansör kaç yaşında? Asansörün İlk Yılları: Bir Yükseliş Hikayesi Asansör, şimdilerde apartmanlarımızın, iş yerlerimizin, alışveriş merkezlerinin vazgeçilmezi haline gelmişken, ilk icat edildiğinde oldukça farklı bir dünyadan söz ediyorduk. Aslında asansörün doğuşu, çok eski zamanlara dayanıyor. Modern asansörün ilk ataları, milattan önce 3.…

180 Derece Fırında Poğaça Kaç Dakikada Pişer? Toplumsal Cinsiyet, Çeşitlilik ve Sosyal Adalet Açısından Bir Bakış Giriş: 180 Derece Fırında Poğaça Kaç Dakikada Pişer? Her gün, İstanbul’un sokaklarında, toplu taşımalarında, işyerlerinde ve evlerimizde geçirdiğimiz zamanı, çoğu zaman sadece rutin işler olarak görürüz. Ancak bir şeylerin değişmesi gerektiğini düşündüğümüzde, bu sıradan anlar, bize toplumun dinamiklerini anlatan birer pencere olabilir. Bugün “180 derece fırında poğaça kaç dakikada pişer?” sorusunu toplumsal cinsiyet, çeşitlilik ve sosyal adalet bağlamında inceleyeceğiz. İlk bakışta sıradan bir yemek tarifi gibi görünen bu sorunun arkasında, aslında toplumsal yapılar, iş bölümü ve eşitsizlikler hakkında önemli ipuçları gizli. Toplumsal Cinsiyetin Gündelik…

12 Havari Nasıl Öldü? Havari Kavramına Genel Bakış İlk olarak, “havari” kelimesi Hristiyanlıkta, İsa’nın en yakın takipçilerine verilen isimdir. Hristiyanlıkta havariler, sadece dini öğretileri yaymakla kalmayıp, aynı zamanda Hristiyanlık inancının temel taşlarını da atmışlardır. Ancak, bu havarilerin nasıl öldükleri konusu, tarihsel olarak fazlasıyla karmaşık ve tartışmalıdır. Zira birçok farklı kaynak ve rivayet, havarilerin ölümleriyle ilgili farklı detaylar sunmaktadır. Bazı ölümler kesindir, bazıları ise mitolojik bir hal almıştır. Havari Ölümünün Tarihsel ve Dini Önemi Havari ölümleri, sadece bireysel trajediler olarak kalmaz. Bu ölümler, Hristiyanlığın nasıl yayıldığının, erken dönem Hristiyanlarının nasıl bir direnç gösterdiğinin ve inançlarına ne kadar sadık kaldıklarının simgeleridir. Peki,…

Tıpta Deontoloji Ne Demek? Bir Ekonomistin Gözünden Sağlık Dünyasına Bir Bakış Bir sabah, kahvemi içip bilgisayarımı açarken aklıma eski bir hatıra geldi. Lise yıllarımızda, sağlık alanındaki meslekleri hep hayranlıkla izlerdik. Ama bir gün, okulumuzun düzenlediği kariyer günlerinde, sağlıkta bir konuşma yapılmıştı. Hekimler, hemşireler, fizyoterapistler… Herkesin aklında aynı soru vardı: “Tıpta deontoloji ne demek?” Benim de sorum tam olarak buydu, çünkü ekonomi okuyan bir insan olarak, bu kelimeyi duyduğumda, bir yerlerde bir şeylerin eksik olduğunu hissetmiştim. Günümüzde çoğumuz için belki biraz uzak bir kavram gibi görünse de, tıpta deontoloji aslında sadece doktorların meslek hayatını şekillendiren bir etikten çok daha fazlası. O…